ทำความรู้จัก ISO14001 และ ISO50001 ที่เราได้ยินคืออะไร?
เมื่อพูดถึงมาตรฐาน ISO ต่าง ๆ จะมีแยกย่อยแบ่งตามประเภทกันไป ซึ่งในอุตสาหกรรมต่าง ๆ ในปัจจุบัน ได้มีการเจริญเติบโตอย่างรวดเร็ว และมีการแข่งขันกันอย่างสูง เพื่อให้ธุรกิจของตนได้เป็นผู้นำในอุตสาหกรรมนั้น ๆ ไม่ว่าจะเป็นทางด้าน การบริการ อุตสาหกรรมการผลิต เป็นต้น
บทความนี้ KACHA จะพาไปทำความรู้จักกับ คำว่า ISO14001 และ ISO50001 ว่าคืออะไร? และมีบทบาทสำคัญมากน้อยแค่ไหน?
ISO14001 คืออะไร?
![รู้จัก-ISO14001-และ-ISO50001-02 รู้จัก-ISO14001-และ-ISO50001-02](https://www.kacha.co.th/wp-content/uploads/2021/03/230921-Content-รู้จัก-ISO14001-และ-ISO50001-02.webp)
คือ มาตรฐานระบบการจัดการสิ่งแวดล้อม (Environment management System) ที่ได้รับการยอมรับมากที่สุดจากหน่วยงานองค์กรทั่วโลก มีวัตถุประสงค์เพื่อให้องค์กรมีความตระหนักถึงความสำคัญของการจัดการสิ่งแวดล้อม เพื่อให้เกิดการพัฒนาสิ่งแวดล้อมควบคู่กับการพัฒนาธุรกิจ โดยมุ่งเน้นในการป้องกันมลพิษและรักษาสิ่งแวดล้อมเป็นหลัก เพื่อช่วยลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม และลดต้นทุนการผลิตในธุรกิจ
หลักการสำคัญของ ISO14001
- กำหนดนโยบายสิ่งแวดล้อม ผู้บริหารสูงสุดขององค์กรต้องกำหนด นโยบายสิ่งแวดล้อม เพื่อเป็นแนวทางการดำเนินการด้านสิ่งแวดล้อมขององค์กร โดยต้องกำหนดนโยบายสิ่งแวดล้อมที่เหมาะสมกับสภาพ ขนาดและประเภทธุรกิจขององค์กร ซึ่งนโยบายสิ่งแวดล้อมต้องแสดงความมุ่งมั่นต่อการป้องกันมลพิษ หรือลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมที่เกิดจากกิจกรรมต่าง ๆ
- การวางแผน วางแผนการดำเนินงานให้สอดคล้องกับนโยบายสิ่งแวดล้อมที่องค์กรตั้งขึ้น โดยกำหนดระเบียบปฏิบัติงานระบุลักษณะปัญหาสิ่งแวดล้อม, กำหนดระเบียบปฏิบัติงานพิจารณาข้อกำหนดในกฎหมายและระเบียบอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง, กำหนดวัตถุประสงค์และเป้าหมายด้านสิ่งแวดล้อมให้สอดคล้องกับนโยบาย รวมทั้งความมุ่งมั่นที่จะป้องกันและลดมลพิษจากการระบุลักษณะปัญหาสิ่งแวดล้อม และจัดทำแผนงานสิ่งแวดล้อม เพื่อให้บรรลุวัตถุประสงค์และเป้าหมาย โดยแสดงระยะเวลาของแผนฯ ผู้รับผิดชอบและดัชนีวัดประสิทธิภาพอย่างชัดเจน
- การนำไปปฏิบัติและการดำเนินงาน กำหนดโครงสร้างและบุคคลที่มีหน้าที่รับผิดชอบในการจัดการสิ่งแวดล้อมให้ชัดเจน เช่น ผู้รับผิดชอบด้านกฎหมาย ผู้รับผิดชอบภาวะฉุกเฉิน ตลอดจนผู้แทนฝ่ายบริหารด้านสิ่งแวดล้อม ฯลฯ เพื่อที่จะให้แผนงานสิ่งแวดล้อมสามารถดำเนินการไปได้อย่างมีประสิทธิภาพ และประเมินความต้องการการฝึกอบรม แผนการฝึกอบรม การประเมินผล การฝึกอบรม ฯลฯ เพื่อสร้างความรู้ ความเข้าใจให้แก่บุคลากรในองค์กร เพื่อที่จะควบคุมการปฏิบัติงานให้เกิดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมอย่างน้อยที่สุด
- ตรวจสอบและการปฏิบัติการแก้ไข องค์กรติดตามและวัดผลการดำเนินงาน โดยเปรียบเทียบกับแผนที่วางเอาไว้ แจกแจงสิ่งต่าง ๆ ที่ไม่เป็นไปตามแผน และทำการตรวจประเมินการจัดการสิ่งแวดล้อมเป็นระยะ เพื่อยืนยันความถูกต้องสมบูรณ์ของระบบการจัดการสิ่งแวดล้อมที่กำหนดไว้
- ทบทวนและการปรับปรุงอย่างต่อเนื่อง ผู้บริหารองค์กรทำการทบทวนระบบการจัดการสิ่งแวดล้อมตามระยะเวลาที่เหมาะสม เพื่อให้มีการปรับปรุงอย่างต่อเนื่อง
![รู้จัก-ISO14001-และ-ISO50001-03 รู้จัก-ISO14001-และ-ISO50001-03](https://www.kacha.co.th/wp-content/uploads/2021/03/230921-Content-รู้จัก-ISO14001-และ-ISO50001-03.webp)
ประโยชน์ของ ISO14001
- ช่วยเสริมสร้างภาพลักษณ์ที่ดีให้กับองค์กร
- ช่วยลดต้นทุนการผลิต ลดค่าใช้จ่ายในการจัดการของเสีย
- ก่อให้เกิดการบริหารงานด้านสิ่งแวดล้อมอย่างเป็นระบบ
- สร้างโอกาสและเพิ่มศักยภาพ ในการแข่งขันทางการค้า
- เกิดการใช้ทรัพยากรหรือวัตถุดิบอย่างคุ้มค่า
- องค์กรได้รับความเชื่อมันและความไว้วางใจในคุณภาพ
- ปฏิบัติตามกฎหมายระเบียบ ข้อบังคับ และข้อกำหนดต่าง ๆ ด้านสิ่งแวดล้อม
ISO50001 คือไร?
![รู้จัก-ISO14001-และ-ISO50001-04 รู้จัก-ISO14001-และ-ISO50001-04](https://www.kacha.co.th/wp-content/uploads/2021/03/230921-Content-รู้จัก-ISO14001-และ-ISO50001-04.webp)
คือ ระบบการจัดการพลังงานตามมาตรฐานสากล (Energy Management System) หรือเรียกอย่างย่อว่า EnMS ระบบแรกในโลกที่พัฒนาขึ้นจากมาตรฐานระดับชาติ และภูมิภาคต่าง ๆ มีวัตถุประสงค์ในการส่งเสริมให้องค์กรดำเนินการปรับปรุงสมรรถนะพลังงานอย่างต่อเนื่อง เพื่อลดต้นทุนด้านพลังงาน ลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก และอื่น ๆ ที่มีผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม โดยใช้เป็นกรอบในการบริหารจัดการพลังงาน สำหรับธุรกิจการค้า โรงงานอุตสาหกรรม และองค์กรต่าง ๆ โดยมุ่งหวังในการลดการใช้พลังงานของโลกลงให้ได้ประมาณร้อยละ 60
ประโยชน์ ISO50001 มีอะไรบ้าง?
1. ประโยชน์ต่อองค์กร
- องค์กรมีการดำเนินการด้านการจัดการพลังงานที่เป็นรูปธรรม นำไปปฏิบัติได้จริง ทำให้เกิดการปรับปรุงอย่างต่อเนื่อง
- สนับสนุนให้เกิดการใช้เทคโนโลยีใหม่ ๆ ด้านประสิทธิภาพพลังงาน
- เกิดการยอมรับในระดับสากล เป็นการเสริมภาพลักษณ์ให้กับองค์กรในด้าน CSR อีกทางหนึ่ง
- องค์กรควบคุมผู้ส่งมอบที่เกี่ยวข้องตลอดห่วงโซ่การผลิต เพื่อสนับสนุนให้เกิดการใช้พลังงานอย่างมีประสิทธิภาพ
- องค์กรปรับปรุงการใช้ทรัพยากรด้านพลังงานให้คุ้มค่าต่อการลงทุน เพื่อลดค่าใช้จ่าย และเพิ่มประสิทธิภาพในการผลิต เกิดการลดต้นทุนด้านพลังงานอย่างยั่งยืน ส่งผลให้องค์กรสามารถเพิ่มความสามารถในการแข่งขันในตลาด และเป็นการเพิ่มความสามารถในการผลิตกับบริการ
- เกิดการตรวจวัดการใช้พลังงานหรือประสิทธิภาพของเครื่องจักรอุปกรณ์ที่สำคัญอย่างสม่ำเสมอ เพื่อที่จะเฝ้าติดตามหรือควบคุมให้อยู่ในสภาวะที่เหมาะสม
- เกิดความตระหนักและมีส่วนร่วมในการควบคุมและอนุรักษ์พลังงานในงานทุกระดับ อันเป็นผลมาจากการมีกำหนดดัชนีชี้วัดสมรรถนะด้านพลังงาน เป้าหมายและแผนงานต่าง ๆ ในแต่ละพื้นที่ ที่มีการใช้พลังงานอย่างเป็นระบบ
- เพิ่มประสิทธิภาพการจัดการพลังงานขององค์กร โดยบูรณาการเข้ากับระบบการจัดการ ISO9001 กับ ISO14001 ที่องค์กรทำอยู่
- เป็นแนวทางปฏิบัติสำหรับเกณฑ์มาตรฐานอื่น การวัด การจัดทำระบบเอกสารและการรายงานผล การปรับปรุงด้านการพลังงานและการจัดการ โครงการที่เกี่ยวข้องกับการลดการปล่อยปริมาณก๊าซเรือนกระจก
2. ประโยชน์ต่อพนักงาน
- เกิดการฝึกอบรมอย่างเป็นระบบทั้งด้านข้อกำหนด ด้านเทคนิค และด้านจิตสำนึกอนุรักษ์พลังงาน
- เพิ่มความรู้ความสามารถให้กับพนักงานที่เกี่ยวข้องที่ต้องปฏิบัติตามระบบจัดการพลังงานที่กำหนดเอาไว้
3. ประโยชน์ต่อประเทศไทยและต่อโลก
- เกิดกลไกในการช่วยลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก เพิ่มเติมจากกลไกอื่น ๆ ที่มีอยู่แล้ว
- เกิดการควบคุมการลดใช้พลังงาน และการเปลี่ยนมาใช้พลังงานรูปแบบอื่น ๆ อย่างเป็นระบบและยั่งยืนขององค์กร ส่งผลให้ประเทศลดการนำเข้าพลังงาน และเป็นการเพิ่มความมั่นคงทางพลังงานอีกทางหนึ่ง
![รู้จัก-ISO14001-และ-ISO50001-05 รู้จัก-ISO14001-และ-ISO50001-05](https://www.kacha.co.th/wp-content/uploads/2021/03/230921-Content-รู้จัก-ISO14001-และ-ISO50001-05.webp)
อย่างไรก็ตาม สำหรับในประเทศไทย มีการตื่นตัวในเรื่องของการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก โดยองค์กรหลักที่ดูแล เรื่องคาร์บอนไดออกไซด์ ในเมืองไทยคือ “องค์การบริหารจัดการก๊าซเรือน กระจก (องค์การมหาชน)” หรือเรียกย่อว่า อบก. ISO14001 จึงถูกนำมาใช้เพื่อลดการปล่อยมลพิษออกสู่ชั้นบรรยากาศ และการปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ ก็ยังคงดำเนินอยู่ และมีแนวโน้มเพิ่มมากขึ้นจากการใช้พลังงานที่เพิ่มสูงขึ้น ซึ่งแหล่งกำเนิดพลังงานส่วนใหญ่ใช้ความร้อนที่เกิดจากการใช้ถ่านหิน น้ำมัน และก๊าซธรรมชาติ ล้วนแต่เป็นตัวก่อให้เกิดก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ สู่ชั้นบรรยากาศได้ทั้งสิ้น
ดังนั้น จึงได้สร้างมาตรฐานใหม่ออกมา โดยใช้ชื่อ ISO50001 ซึ่งหมายถึง มาตรการด้านการจัดการอนุรักษ์ พลังงาน โดยมีข้อกำหนดให้องค์กรที่ขอมาตรฐานนี้ จะต้องมีแผนในการลดใช้พลังงานภายในองค์กร ไม่น้อยกว่า 20% ทั้งในด้านพลังงานไฟฟ้า และพลังงานน้ำมัน โดยมาตรฐานดังกล่าวจะเป็นในลักษณะสมัครใจไม่มีการบังคับ
จบไปแล้วกับ ISO 14001 และ ISO 50001 ที่เรานำมาฝากกัน คงทำให้หลาย ๆคนเข้าใจถึงระบบเหล่านี้มากขึ้นแล้ว เรียกได้ว่า เป็นอีกหนึ่งสิ่งที่ผู้บริหาร เจ้าของกิจการควรให้ความสำคัญด้วย บทความหน้าจะมีอะไรดี ๆ มาฝากอีกนั้น อย่าลืมติดตามกันด้วยนะจ๊ะ
บทความดี ๆ น่าอ่าน:
- เคล็ดไม่ลับ การประหยัดพลังงานในโรงงาน ทำได้อย่างไรบ้าง?
- มาตรฐาน GMP โรงงาน คืออะไร? มีความสำคัญอย่างไรบ้าง?
- รู้จักกับ ระบบ HVAC คืออะไร? มีความสำคัญอย่างไรในโรงงาน
- “กฎหมายควบคุมอาคาร” รู้ไว้ก่อนสร้างโรงงาน โกดัง และคลังสินค้า
- รู้จักกับ มาตรฐานโรงงาน มีอะไรบ้าง?
KACHA ผู้จัดจำหน่าย รอกโซ่ รอกโซ่มือสาว เครนยกของ และอุปกรณ์เสริมสำหรับงานช่าง ต่าง ๆ ราคาจับต้องได้ สินค้าคุณภาพ บริการหลังการขายที่ประทับใจ นอกจากนี้ บริษัทของเรา ยังมีบริการรับ สร้างโกดัง สร้างโรงงาน สร้างคลังสินค้าต่าง ๆ จากช่างมืออาชีพที่มีประสบการณ์ การันตีผ่านมาตรฐานก่อสร้าง และความปลอดภัยต่าง ๆ เข้าชมเว็บไซต์ www.kacha.co.th